ಪೂರ್ಣ ಹಣ ಪಾವತಿಯಾಗದಿದ್ದರೂ ನೋಂದಾಯಿತ ಕ್ರಯ ಪತ್ರ ಮಾನ್ಯ: ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್

ಪೂರ್ಣ ಹಣ ಪಾವತಿಯಾಗದಿದ್ದರೂ ನೋಂದಾಯಿತ ಕ್ರಯ ಪತ್ರ ಮಾನ್ಯ: ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್

ಹೊಸದಿಲ್ಲಿ: ಆಸ್ತಿಯ ಮಾರಾಟದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹಣ ಪಾವತಿಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ನೋಂದಾಯಿತ ಕ್ರಯ ಪತ್ರ ಅಮಾನ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ಮಾರಾಟಗಾರ ಮತ್ತು ಖರೀದಿದಾರರ ನಡುವೆ ಆಸ್ತಿ ವರ್ಗಾವಣೆಗೆ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಇದ್ದು, ಕ್ರಯ ಪತ್ರ ನೋಂದಣಿಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಮಾರಾಟದ ಮೊತ್ತದ ಒಂದು ಭಾಗ ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ ಮಾಲಕತ್ವ ವರ್ಗಾವಣೆ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ.

ಕ್ರಯ ಪತ್ರ ನೋಂದಣಿಯ ವೇಳೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾರಾಟದ ಮೊತ್ತ ಪಾವತಿಯಾಗಿರುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಲ್ಲ. ಕ್ರಯ ಪತ್ರದಲ್ಲೇ ‘ಪೂರ್ಣ ಮೊತ್ತ ಪಾವತಿಸಿದ ಬಳಿಕವಷ್ಟೇ ಆಸ್ತಿಯ ಮಾಲಕತ್ವ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ’ ಎಂಬ ಷರತ್ತು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಬಾಕಿ ಹಣ ಪಾವತಿಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ನೋಂದಾಯಿತ ಕ್ರಯ ಪತ್ರವನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾ. ಜೆ.ಬಿ. ಪರ್ದಿವಾಲಾ ಮತ್ತು ನ್ಯಾ. ಕೆ. ವಿನೋದ್ ಚಂದ್ರನ್ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ನ್ಯಾಯಪೀಠ ಹೇಳಿದೆ.

ಬಾಕಿ ಮೊತ್ತವನ್ನು ವಸೂಲಿ ಮಾಡಲು ಮಾರಾಟಗಾರರು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ದಾವೆ ಹೂಡಬಹುದು. ಆದರೆ, ಬಾಕಿ ಹಣ ಪಾವತಿಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಕ್ರಯ ಪತ್ರವನ್ನು ಅನೂರ್ಜಿತ ಅಥವಾ ನಿರರ್ಥಕ ಎಂದು ಘೋಷಿಸುವಂತೆ ಕೋರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಪೀಠ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ಕ್ರಯ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಬೇಕು, ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಅನೂರ್ಜಿತಗೊಳಿಸಬೇಕು, ಖರೀದಿದಾರರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಲಕತ್ವವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಬೇಕು ಹಾಗೂ ಆಸ್ತಿಯ ಮೇಲಿನ ತಮ್ಮ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಸ್ವಾಮ್ಯವನ್ನು ಮೂಲ ಪ್ರತಿವಾದಿಯು ಮತ್ತೊಬ್ಬರಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸದಂತೆ ಖಾಯಂ ತಡೆಯಾಜ್ಞೆ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ಕೋರಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಅರ್ಜಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ವೇಳೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಈ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿತು.

ರಝಿಯಾ ಬೇಗಂ ಮತ್ತಿತರರು ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಮೇಲ್ಮನವಿಯನ್ನು ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್, ಆಗಸ್ಟ್ 7, 2026ರಂದು ನೀಡಿದ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ, ಎರಡು ಕ್ರಯ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದ್ದ ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು. ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಮತ್ತು ಮೊದಲ ಮೇಲ್ಮನವಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ನೀಡಿದ್ದ ತೀರ್ಪುಗಳನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಿತು.

►ಏನಿದು ಪ್ರಕರಣ?

ಈ ವ್ಯಾಜ್ಯವು 1975ರ ಮಾರ್ಚ್ 10ರಂದು ನಡೆದ ಆಸ್ತಿ ವಹಿವಾಟಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಅರ್ಜಿದಾರರು ಹಲವು ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಹಾಗೂ ಸರಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಗಳಿಗೆ ಸಾಲಗಾರರಾಗಿದ್ದರು. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೂಲ ಪ್ರತಿವಾದಿಯು, ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಖರೀದಿದಾರರ ನೆರವಿನೊಂದಿಗೆ ಅರ್ಜಿದಾರರ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂದು ಅರ್ಜಿದಾರರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರತಿ ಆಸ್ತಿಗೆ 7,000 ರೂ. ದರ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಕ್ರಯ ಪತ್ರ ನೋಂದಣಿಯಾಗುವಾಗ ಪ್ರತಿ ಆಸ್ತಿಗೆ ಕೇವಲ 2,500 ರೂ. ಪಾವತಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಉಳಿದ 4,500 ರೂ.ಗಳನ್ನು ಅರ್ಜಿದಾರರ ಬಾಕಿ ಹಣ ಪಾವತಿಸಲು ಬಳಸುವುದಾಗಿ ಮೂಲ ಪ್ರತಿವಾದಿ ತಮ್ಮ ಬಳಿಯೇ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಆದರೆ, ಅರ್ಜಿದಾರರ ಸಾಲಗಳನ್ನು ತೀರಿಸಲು ನೈಜ ಪ್ರತಿವಾದಿ ವಿಫಲರಾಗಿದ್ದರು. ಬಳಿಕ ಅರ್ಜಿದಾರರ ಬಾಕಿ ಮತ್ತು ಸಾಲವನ್ನು ಮರುಪಾವತಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು, 1975 ಮತ್ತು 1976ರಲ್ಲಿ ಕರಾರು ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

►ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪು

ಅರ್ಜಿದಾರರು ಕ್ರಯ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸುವಂತೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ದಾವೆಯನ್ನು ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿತ್ತು.

ಭಾಗಶಃ ಹಣ ಪಾವತಿಯಾಗಿದ್ದರೂ ಕ್ರಯ ಪತ್ರಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿವೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿತ್ತು. ಅಲ್ಲದೆ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಮೊತ್ತ ಪಾವತಿಸಿದ ಬಳಿಕವಷ್ಟೇ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂಬ ಯಾವುದೇ ಷರತ್ತು ಕ್ರಯ ಪತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಇರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಗಮನಿಸಿತ್ತು.

ನಂತರ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾದ ಕರಾರು ಪತ್ರಗಳು ಬಾಕಿ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಪಾವತಿಸುವ ಪ್ರತಿವಾದಿಗಳ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ದೃಢಪಡಿಸುವ ದಾಖಲೆಗಳಷ್ಟೇ ಆಗಿವೆ ಎಂದು ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿತ್ತು.

ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಈ ತೀರ್ಪನ್ನು ಮೊದಲ ಮೇಲ್ಮನವಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯವೂ ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿತ್ತು.

►ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಬದಲಾದ ತೀರ್ಪು

ಆದರೆ, ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಮತ್ತು ಮೊದಲ ಮೇಲ್ಮನವಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತ್ತು.

ಪ್ರತಿವಾದಿಯು ಬಾಕಿ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಪಾವತಿಸುವುದಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದ ಭರವಸೆಯನ್ನು ಈಡೇರಿಸಲು ವಿಫಲರಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಕ್ರಯ ಪತ್ರಗಳು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಹೇಳಿತ್ತು.

ಅರ್ಜಿದಾರರನ್ನೇ ಆಸ್ತಿಗಳ ಮಾಲಕರು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದ ಹೈಕೋರ್ಟ್, ಬಾಕಿ 5,000 ರೂ. ಮೊತ್ತವನ್ನು ಬಡ್ಡಿಯೊಂದಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸುವಂತೆ ಪ್ರತಿವಾದಿಗೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿತ್ತು.

ಈ ತೀರ್ಪನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ರಝಿಯಾ ಬೇಗಂ ಮತ್ತಿತರರು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ಗೆ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು.

►ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ

ಮೇಲ್ಮನವಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್, ಕ್ರಯ ಪತ್ರ ನೋಂದಣಿಯಾಗುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹಣ ಪಾವತಿಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಒಂದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ನೋಂದಾಯಿತ ಕ್ರಯ ಪತ್ರ ಅಮಾನ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.

ಮಾರಾಟಗಾರ ಮತ್ತು ಖರೀದಿದಾರರು ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು, ಅದರಂತೆ ಕ್ರಯ ಪತ್ರ ನೋಂದಾಯಿಸಿದ್ದರೆ, ಹಣದ ಒಂದು ಭಾಗ ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ ಮಾಲಕತ್ವ ವರ್ಗಾವಣೆಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಪೀಠ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ಬಾಕಿ ಹಣ ಪಾವತಿಯಾಗದಿರುವುದು ಮಾರಾಟಗಾರರಿಗೆ ಆ ಮೊತ್ತವನ್ನು ವಸೂಲಿ ಮಾಡಲು ದಾವೆ ಹೂಡುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಆ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ನೋಂದಾಯಿತ ಕ್ರಯ ಪತ್ರವನ್ನೇ ಅಮಾನ್ಯ ಅಥವಾ ನಿರರ್ಥಕ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಪೀಠ ಹೇಳಿದೆ.

ಸುದ್ದಿ ಮತ್ತು ಜಾಹೀರಾತು ನೀಡಲು-7204641701

ಮೀನಿನಹೆಜ್ಜೆ ನ್ಯೂಸ್, ಸಾಗರ